Olympos Antik yolundan sahile yürümeden, Çıralı plajında denize girmeden

AkÅŸam saatlerinde Khimaira’yı (YanartaÅŸ )görmeden

AÄŸaç evlerde konaklamadan,…

Dönmeyin.

Bir Lykya kenti olan Khimaira’da, antikçağlardan bu yana hiç sönmeden yanan ateş, bir doğal gaz kaynağının çatlaklardan yeryüzüne çıkmasıyla oluşuyor. Eskiden daha güçlü olan ateş, zamanla küçük ama çok sayıda aleve dönüşmüş. Gündüz saatlerinde belli belirsiz olan alevleri akşam saatlerinde izlemek daha etkileyici olmaktadır. Ören yeri girişinden yaklaşık 20 dakikalık yürüyüşten sonra bu yanar taşların olduğu tepeye ulaşılmaktadır.

Olympos Antik Kentinin doğusunda yeralan Çıralı yerleşimine, Olympos Antik Kenti sahilinden 300 m doğuya yürünerek, ya da Antalya-Kaş karayolu üzerindeki Çıralı yol ayrımından 11 km sonra ulaşılabilir.

Caretta’ların yumurta bıraktığı muhteşem kumsalı, bölgenin eşsiz sahillerinden biridir. Pek çok endemik bitkinin yaşadığı sahil kumulları ve bölge doğal sit alanıdır.

Çıralı giriÅŸindeki köprüden sonra portakal bahçeleri arasından geçen yoldan yaklaşık 3,5 km sonra bölge halkı tarafından “yanartaÅŸ” olarak adlandırılan Khimaira ören yerine ulaşılır.

Çıralı’da doÄŸal yapıyı bozmayacak yapıda pek çok pansiyon ve yeme-içme tesisleri bulunmaktadır.

Kesin kuruluş tarihi bilinmemekle birlikte, M.Ö. 168-78 yıllarında basılan Likya Konfederasyon sikkelerinde adı geçmektedir. İktisadi bir birlik olan Likya Konfederasyonu konseyinde, Olympos’un üç oy hakklı olduğu bilinmektedir.

Tarihçilere göre, M.Ö. 80 yılında Zenniketes isimli Kilikyalı bir korsan tarafından ele geçirilen kent, 78 yılında Romalılar tarafından alınmıştır.

Haçlı seferleri sırasında Venedik, Ceneviz ve Rodos şövalyelerinin istilasına uğrayan Olympos, 15. yy’da Fatih Sultan Mehmet döneminde Osmanlı İmparatorluğuna katılmıştır. Orta Çağdan sonra Yakın zamana kadar Türk yerleşimin olmadığı kent sadece göçerler tarafından kışlak olarak kullanılmış.

Tamamı arkeolojik ve doğal sit alanı olarak koruma altında olan Olympos, denize açılan ve ortasından Akçay deresinin aktığı bir vadi içine kurulu. Su kanalları, surlar, lahit mezarlar gibi kente aity pek çok kalıntı görülebilir. Antik çağlarda nehir kenarlarına yapılan duvarlarla kanal haline getirilen nehirden gemiler de geçebilmekteydi. Ören yeri girişinden antik kentin kalıntıları arasında yaklaşık 1,5 km yürüyerek Olympos sahiline ulaşılır.

Antalya’ya 70 km uzaklığındadır. Antalya-Ulupınar sahil yolu üzerinde, güneydoğuya ayrılan ilk Olympos levhası Çıralı ve Yanartaş’a gider. Bu kavşaktan dönmeyip 1 km sonra karşılaşılan Olympos Levhasından güneydoğuya dönüldüğünde, 7 km sonra Olympos antik kentine ulaşılır. Çıralı köyünden, antik kente yürüyerek (araç ulaşım yolu bulunmamakta) 25 dakikada ulaşılabilir.

Antalya otogarından Kaş yönüne giden otobüslerle Olympos kavşağına kadar gitmek mümkün. Kavşaktan sonra belirli zaman aralıklarında geçen minübüslerle ve konaklama yerlerinin servis araçları ile Olympos’a ulaşılabilir.

Antik Likya’nın en önemli liman kentlerinden olan Olympos, tarih boyunca mitolojiyeye konu olmuÅŸtur. Konumunun elveriÅŸliliÄŸi nedeniyle korsanların barınağı olan Olympos, bugün sahip olduÄŸu tarihsel deÄŸerleri, 3200 m’lik mutteÅŸem sahili, endemik bitkileri, Caretta caretta’ları Khimaira’sı, tüm sportif etkinliklere olanak veren muhteÅŸem doÄŸası ve pansiyon olarak kullanılan meÅŸhur aÄŸaç evleri ile tüm dünyaca bilinmektedir.

Ä°klim

Akdeniz iklimine sahip Olympos’ta kışları yağışlı ve nemli, yazlar kurak ve sıcaktır. Nisan başından eylül sonuna kadar denize girmek mümkün.

Manavgat’a 7 km uzaklıkta olan Side tarihi bir yerleÅŸim merkezidir. Tarihçiler tarafından Ä°.Ö. 1405′te kurulduÄŸu ifade edilen Side, Ä°.Ö. VI. y.y ın yarısından itibaren, sırası ile, Lidyalıların, Perslerin, Ä°skender’in, Antiogonos’un, Ptolemaiosların egemenliÄŸini tanımıştır.

Ä°.Ö. 215 ten sonra Suriye Krallığı’nın denetiminde imar edilip bir bilim ve kültür merkezi haline getirilen kent Ä°.Ö. Apameia barışı ile Bergama Krallığı’na bırakılmıştır, daha sonra DoÄŸu Pamphilya bölgesi ile birlikte bağımsızlığını koruyarak büyük bir ticaret donanmasıyla refaha ve zenginliÄŸe kavuÅŸmuÅŸtur.Ä°.Ö. 78 den sonra Roma egemenliÄŸinde bulunan Side, daha sonra Bizans egemenliÄŸine girdi. Ä°.S. V. y.y. ve VI. y.y. larda Psikoposluk merkezi olan Side en parlak devrini yaÅŸamıştır.
 

EÅŸsiz bir işçiliÄŸi olan kentin ana kapısı iki kule arasındadır. Side kentinde iki ana cadde vardır. Bu caddeler Antik Çağın sütunlu caddelerine örnektir. Kent kapısını geçtikten sonra yassı taÅŸlarla döşeli alan bu caddelerin baÅŸlangıç yeridir. Bu caddelerin her iki yanında sütunlu portikler ve onların arkasında dükkanlar bulunmaktadır.Surun dışında, kent kapısını karşısında Anadolu’nu en büyük tarihi çeÅŸmesi “nymphaeum” vardır.Bu çeÅŸmenin önünde geniÅŸ bir havuz yeri alır. Tiyatrodan sonra geniÅŸ bir caddeden geçip anıtsal bir yapıya varılır. Bu yapı boyutları 100×100 m. olan agoradır.

Kentin Pazar yeri olan agora portiklerle çevrilidir ve üç yanında dükkanlar yer alır. Agoranın güneyindeki cadde üzerinde, üç salondan oluşan ve dört tarafı portiklerle çevrili Gymnasium vardır. Kuzey- güney doğrultusundaki ana cadde de Roma Döneminde yapılan kemerli bir yapı vardır.Side kentinin tiyatrosunun mimarlık tarihi açısından önemi diğer roma tiyatroları gibi dağ yamacına değil kemerli mekanlar üzerine kurulmuş olmasıdır.Cavea, oskestra ve scene olmak üzere üç bölümden oluşan tiyatro, Pamphylia tiyatroları içinde en büyük ve anıtsal olanıdır ve 20.000 seyirci alacak büyüklüktedir.

Side’nin surları dışında geniÅŸ mezarlıklar yer alır ve bunların en önemlisi olan Batı Negropolü 1,5 km. uzaklıktadır. Side’de ayrıca tapınaklar ve su kemerleri vardır. Tapınaklardan en önemlileri Athena, Apollon ve Men tapınaklarıdır. Side’nin suyu yaklaşık 25 km. mesafeden, Oymapınar baraj gölü içinde bulunan dumanlı kaynağından getirilmiÅŸtir. Bu su taşıma sistemi kimileri iki katlı olan on su kemerinden oluÅŸur. En büyüğü Oymapınar yakınında olup 40 gözlüdür.

Büyük bir Roma Hamamı bugün müze haline getirilmiÅŸtir ve bölgenin en güzel arkeolojik eserler kolleksiyonunu barındırır. XIII. y.y. da Selçuklu’ların XIV. y.y. da ise HamitoÄŸulları ve TekelioÄŸullarının, XV. y.y. da kesin olarak Osmanlı egemenliÄŸine geçik kent bu dönemlerde yerleÅŸim yeri olmamıştır.Halen, Roma ve Bizans dönemlerinin yapı ve özelliklerini taşıyan kent surlarının bir çok yeri yıkılmışsa da kara tarafındaki surların hemen tümü ayakta kalabilmiÅŸtir.

Patara doÄŸumlu St.Nicolaus M.S. 4.yy. ortasında yaÅŸamıştır.YardımseverliÄŸi ve mucizeler yaratarak hastaları iyileÅŸtirmesi ile ünlenmiÅŸtir.BaÅŸlangıçta sade bir rahip iken bu ünü nedeniyle aziz ilan edilmiÅŸtir. Kilisesi de bir hac merkezine dönüşmüştür.Bugünkü kilisenin ana öğesini M.S.5 yy.’a ait kilise yapısı oluÅŸturur.

Kilisede bulunan lahitlerden hangisinin St.Nicolaus’a ait olduÄŸu tartışmalıdır.St. Nicolaus’un ölüm günü olan 6 Aralıkta her yıl Noel Baba Kilisesi’nde “Noel Baba ve Dünya Barışına ÇaÄŸrı” etkinlikleri düzenlenir.

Elmalı-Finike karayolunun tam yarısında bulunan Arif köyünün Aykırıçay mahallesine yakın bir ören yeridir. Ä°lk yerleÅŸme zamanına ait arkeolojik ve yazılı kaynaklara dayanan bilgi bulunamayan Arykanda’ nın filolojik yönden yerli bir isim oluÅŸu ile eski bir yerleÅŸme yeri olduÄŸu bilinmektedir.

Arykanda’ nın en üst teraslarından birinde tek taraflı oturma yerine sahip, koÅŸu pisti belirli bir kısımdan sonra trapez ÅŸeklini alan bir stadion bulunmaktadır. Ortasına yakın yerdeki merdivenle aÅŸağıdaki teraslara baÄŸlanan stadionun bir altındaki terasta ufak, fakat çok iyi korunmuÅŸ tiyatro yer almaktadır. Tiyatronun alt terasında odeon ve buna ulaÅŸan merdivenli yol vardır. Odeonun önündeki portiko, köşeli bir U harfi yaparak agorayı çevreler. Arykanda’ da resmi ve özel yapıların kapladığı alanın birkaç katını nekropol kaplar.

Nekropoldeki tonoz örtülü mezar odalarının dışında lahitlere de rastlanır. Birbirlerine teras görevi gören mezar binalarının en alt terasında ikinci katına kadar ayakta kalmış büyük bir hamam yer almaktadır.

Şehrin en ilginç kalıntılarından bir diğeri de Aykırıçay kaynağının bulunduğu yerde, kayalığın yüzündeki su yollarıdır.

Finike, Antalya iline bağlıdır. Portakalları ile ünlü Finike tarihle, doğa ve denizin birleştiği bir turizm beldesidir. Portakalları ile tanınan kent, Limyra kenti kalıntıları ve Arykanda antik kenti kalıntıları ile ilgi görmektedir.

Tarihçe:Finike M.Ö. 5. yy. da Aykırıçay (Arykandos) aÄŸzında Phoinikos adıyla kurulmuÅŸtur. Finike adının bölgeyi ticaret merkezi olarak kullanan Fenikelilerden geldiÄŸi sanılmaktadır. Bölgenin baÅŸkenti Limyra’ nın tarım ürünleri ihracatının gerçekleÅŸtirildiÄŸi bir liman olarak bilinmektedir.

İklim:İlçede Akdeniz iklimi egemendir.